Dulcimer II

Gepubliceerd op 31 mei 2026 om 11:56

De dulcimer is leuk. En ik wilde wel eens zien of ik met een tweede poging een betere zou kunnen maken.

Bij de eerste heb ik een paar dingen gedaan, waarvan ik me achteraf afvraag of dat beter zou kunnen. Deze instrumenten worden, als ik de filmpjes mag geloven, vaak nogal ... laten we zeggen ... rustiek in elkaar gezet, dus misschien hoort het wel zo.

Maar het kan vast ook geen kwaad om eens wat meer stil te staan bij houtsoorten en constructie.

Hoe meer je over de werking nadenkt, hoe plausibeler het klinkt:

De trilling van de snaar wordt normaal gesproken via de brug doorgegeven aan het bovenblad. Bij een dulcimer werkt de hele hals als doorgeefluik. Dat gebeurt op de punten waar de hals aan het bovenblad vast zit. Maar als je de hals over de hele lengte vastplakt, beperk je daarmee de trilling van het bovenblad. Daarom klinken dulcimers met van die boogjes onder de hals ook veel vrijer.

De hals wordt wel vaak voor ongeveer een kwart, bij de brug, helemaal aan het bovenblad vastgeplakt. Maar als ik dat nou eens niet doe? Gewoon over de hele lengte van die boogjes maken, en alleen op een paar punten aan het bovenblad vast.

De snaar geeft zijn trilling door aan de hals op de punten waar ze elkaar raken. Dat is op de brug, en op de ingedrukte fret. Dus onder de brug en op regelmatige afstanden onder de rest van de hals zet ik hem vast. Bijvoorbeeld op elke kwart snaarlengte.

Het doorgeven van de trilling via zangbalkjes naar andere gebieden van het bovenblad gaat hopelijk ook vanzelf; mijn hals is van cedrela, waar ze ook halzen van Spaanse gitaren van maken. Vrij licht spul, maar wel stevig. Je zou denken dat de hele hals dienst kan doen als een grote zangbalk, zodat die trilling overal een beetje wordt doorgegeven.

De balkjes onder het bovenblad hoeven dan alleen versteviging te geven, dus dan maak ik juist tussen de contactpunten in een simpele ladder bracing.

Specificaties

Materiaal
Bovenblad Spruce
Zij- en achterkanten Mexicaans Granadillo
Hals Cedrela
Toets Cocobolo
Topkam Been
Brugzadel Been
Brugpennen Palissander met parelmoer stip
Binding Granadillo
Inleg Parelmoer stippen
Kopfineer Santos Palissander
Staartinleg Stukje cocobolo van de toets
Afwerking Acryllak
Afmetingen
Model Zandloper
Mensuur 28,5"
Frets 2 octaven, diatonisch, met 1+ en 6+
Toets radius 14"
Topkambreedte 36 mm.
Hardware
Stemmechanieken Rubner ukulele-tuners
Snaren d'Addario PL012-PL012-PL016-NW026
Elektra Interne microfoon (oorspronkelijk van de Washburn Rover) die wat aandacht nodig heeft. De batterijcontactjes zijn wat verrot.
Administratie
Serienummer 2304

Bouwverslag

Demofilmpje